van-p-naar-r.reismee.nl

Wat heet cultuur!

Hij had er duidelijk nog geen zin in, de eigenaar van het ons aangeraden ristorante: Klanten! Buitenlanders! dus veel te vroeg. Er staat wel 19.15 op de deur, maar dat is Italiaanse tijd, en betekent eigenlijk half acht, maar liever nog wat later. Net als gisteravond in Siena- ‘klanten, werk, maar ik ben nog niet zo ver’. Later ontdooide hij en was erg aardig. Goed, te vroeg dus, maar ‘oma’ zei dat we gewoon konden gaan zitten. Ze bleek 100 te zijn en had het familiebedrijf 73 jaar geleden opgericht. Ze zat er de hele avond- aan o.a een glas wijn, volgens Bea was het aangelengd. De hele familie was bij iedere gast in rep en roer, het ging allemaal net: de een sneed brood en tapte water, de ander stond Amerikanen in het Engels te woord, een derde deed de keuken , etc- ieder naar z’n competentie, zeg maar. De balans met Oma van 100 werd na een tijdje recht getrokken door een boreling van een paar weken- zusje van drie was er al enige tijd. Om negen uur - wel te verstaan! In Ndl zouden ze al lang slapen. Socialisatie heet zoiets volgens mij. Dát is eten in een echt Italiaans Ristorante- leuker kun je het niet krijgen, Italiaanser ook nauwelijks; veel leuker dan met Amerikanen. Cultuur, schreef ik eerder, is met handen te tasten. En nog meer overigens. Onderweg van Lucca via San Gimignano naar Siena vielen me de vele vervallen en leeg staande kerkjes en abdijen op. Ze zijn op hun eigen manier nog steeds fraai. Het zijn er echt heel veel en ze staan er over honderd of meer jaar waarschijnlijk nog. En opeens kwam het mooie gedicht van C.O. Jellema boven: het kerkje van Fransum. (Ex)-Groningers kennen het ongetwijfeld, in het stille weidse Groningse land, op een wierde, alleen omgeven door bomen). Jellema (docent van mij aan het germanistisch instituut) - germanist en theoloog- weet een beeld van het kerkje, dat al lang niet meer als zodanig functioneert,  op te roepen vol paradoxen. ‘ bestaat nog god’ - zo vraagt hij in de eerste regel, om te eindigen met: ‘ van het uitblijvend antwoord de schrijn’ ( het gedicht is op internet te vinden). Wat een talige en anderszins-vondst. Dat komt boven bij me als ik bij zo’n verlaten abdij kom; al die oude kerken, abdijen- functieloos lijken ze, toch laat men ze staan - ‘ van het uitblijvend antwoord de schrijn’. Nu doet men dat alles meer privé zo lijkt het- in veel tuinen zie ik kleine bouwsels met Maria-afbeeldingen in een mini-kapelletje - idem aan huizen. En ik kom in een piepklein dorpskerkje waar naar het even kleine altaar een loper voert- zo een hadden we vroeger op de trap: donker rood, zwart en geel, hartstikke klassiek. Hier lag die keurig op de grond: stijf van het zand, kleuren nauwelijks herkenbaar, maar: keurig netjes naar het altaar leidend! En zo loop ik door het herfstige Toscaanse land . Zelfs de oude strijd tussen keizer en paus komt boven: wie heeft het voor het zeggen? De keizer/koning moest in de 11e eeuw z’n meerdere erkennen in de paus (tocht naar Canossa)- en je ziet hier nog steeds de concrete uitwerkingen van die machtsstrijd. Perugia in Umbrië is er een voorbeeld van: welk gebouw is het hoogste- de kerk of de zetel van de wereldlijke macht? In Siena hetzelfde. Hoog boven alles uit torent de Duomo. De toren van het Palazzo Pubblico is weliswaar van afstand bijna even hoog, maar legt het door z’n rankheid duidelijk af tegen de Duomo in diens massive aanwezigheid. De verhoudingen moesten wel even duidelijk gemaakt worden. Zo was in de aanloop hierheen, het Aostadal o.a, het aantal burchten of ruïnes ervan opvallend: en altijd boven het dorp of de stad gelegen- en dus boven de kerk. Toeval? Ik geloof er niets van .

Siena!! Kan het mooier dan Lucca? Ja, Siena. Met meer hoogteverschil en dus kruip-door- sluip-door- gangetjes, en huizen boven die donkere steegjes, waarachter weer iets ... etc etc. Ik was aan een rustdag toe- al weer- en we besloten die in Siena door te brengen; alsof we er niet al vele keren waren geweest: wat een stad! Een dool-stad! Met toch het mooiste plein, de CAmpo, al begon ik te twijfelen toen we de Piazza Cisterne in S.Gimignano zagen (oordeel zelf- als de foto’s niet te ‘zwaar ‘ zijn om geplaatst te worden). 

We weten zo van de nood (Bea kan voorlopig minder dan gedacht) een deugd te maken: auto gehuurd, en ze gaat vooruit, ergens anders heen en loopt me tegemoet. Wellicht dat de laatste etappes wel lukken. Ik loop door en het einde komt in zicht: de hak van mijn schoen is bijna tot nul afgesleten; mijn fysieke grens komt in zicht. Ik merk het effect van 4 maand lopen- het lichaam is bijna op. Het gekke is dat ik snel herstel van een inspanning, maar 30 km is eigenlijk te veel, als het steeds glooiend op en neer gaat- niet hoog, maar toch- put me dat uit. Het is zwaarder dan twee maand terug. Yves-Pierre, een Belgische pelgrim, we ontmoeten elkaar al wekenlang, zegt me: 25 km, meer gaat niet meer- en hij is veel jonger dan ik. Ik ben opgelucht- het is dus niet abnormaal. Wist ik ook wel, maar toch. Een etappe van 33 km ga ik dus opdelen. Maar genieten van het gebied kan ik wel-,toen we hier jaren her kwamen vond ik het merkwaardig genoeg al fascinerend: een maanlandschap, en ik vond het schitterend- nog steeds, en nu lóóp ik er doorheen! Het weer is buitengewoon mooi, zacht, zonnig, met die speciale gloed van de herfst- en nog steeds geen inzinkingen, fysiek noch mentaal. Nog 11 etappes en de reis van mijn leven is afgerond.

( foto’s komen later)

Buena Notte


Reacties

Reacties

Willemien

Klasse, Bert, en houd vol, Bea!

Noud Maas

Grappig Bert,

Niet zo ver van waar jij nu bent, namelijk in Sutri (Lazio), had ik namelijk zo'n beetje dezelfde restaurantervaring als jij.
Tijdens mijn pelgrimstocht in 2011 bezocht ik daar het restaurant 'La sfera d'Oro', gelegen aan de Piazza del Commune 36, midden in het centrum van dit mooie stadje.
En ook ik was te vroeg. En ook daar hielpen alle familieleden mee, al naar gelang hun Godgegeven talenten. En het pelgrimsmenu (speciale prijs) werd met liefde opgediend en smaakte heerlijk:
https://www.tripadvisor.it/Restaurant_Review-g1064663-d1994855-Reviews-La_Sfera_d_Oro-Sutri_Province_of_Viterbo_Lazio.html

Het ligt nog op je pad. :)

Leen

Hallo Bea en Bert,

Wat een herinneringen roept dit verhaal weer bij me op. Siena waar mijn hoogleraar Van Os zoveel mooie dingen (her)ontdekt heeft en bekend heeft gemaakt. Waar mijn leerlingen op een uitwisselingsreis totaal geen interesse hadden voor de oude meesters in het museum, maar verrassend genoeg wel voor de tegelvloer in de kathedraal. Het mooie Toscaanse land met ongetwijfeld al wat herfstkleuren. Het water loopt me uit de mond als je over het Italiaanse restaurant vertelt....
Wist je trouwens dat de vriend van C.O.Jellema, Klaas, onlangs overleden is? Hij was net naar Amsterdam verhuisd met zijn nieuwe partner, maar heeft er niet lang kunnen genieten van de rust helaas.
Ik ben net terug van een heerlijke wandelvakantie in Zuid-Spanje, maar de 30 km per dag die jij loopt, haalden we niet. Toch heb ik wel genoten van het wandelen en van de heerlijke zon en hogere temperatuur. Jullie missen de grijze en natte dagen hier in Nederland vast niet.
Houd vol en geniet samen. Aan dat goede genieten was afgelopen zondag de preek van Diete Kits gewijd en jullie houden het gelukkig niet voor jezelf, maar laten ons via deze verhalen ervan mee genieten. Het ga jullie goed. Leen van den Berg

Elien

Gelukkig is lopen geen wedstrijd. En mag je ook etappes in tweeën knippen. Wat is een dag meer op je reis? T gaat om de balans. De kunst is om het toe te staan als er aanpassingen nodig zijn. Om daarbinnen weer te kunnen genieten!
En dat doen jullie. Heerlijk!

Groet

Maaike en Bas

Ha Bert en Bea, we vallen van onze stoel van verbazing en bewondering: 30 km per dag! Dat is bijna dagelijks een Vierdaagsedag. Natuurlijk dat dat je uitput. Maar toch, je nadert Rome! In Gouda zeggen we: Ad aspera ad astra, door de doornen naar de sterren. Met andere woorden, hou nog even vol, je komt er wel. Maar knip er ook lekker op los! Dank voor de mooie berichten en foto's de afgelopen maanden.

GJ.N. en Matty

Beste Bea en Bert,
Het thema in de Martinikerk is in okt.en nov.
Beelden van de weg: pelgrimage als levensbeeld.
Tevens staat op de site een mooi gedicht over pelgrimeren.
Het doet ons meteen aan jullie denken, wat een ervaring moet het zijn, en wat genieten we van je verhalen.
Ook het gedicht van Jellema roept veel herinneringen op.
Geniet, pas goed op jezelf en hou vol!
A.s zaterdag heffen we het glas op jullie(reuni cantorij)
We zullen jullie missen.
Een hartelijke groet

Jan & Flora

Hallo Bert,
Zo naar de kaart kijkend begint het aardig op te schieten maar we realiseren ons, nog steeds grote afstanden; en een diepe buiging voor de fysieke prestatie met de prachtige begeleidende overdenkingen, waarnemingen en verhalen; klopt het dat je via Florence naar Rome gaat? Vanuit mijn werk ben ik de afgelopen 2 jaar vele malen in Florence en omgeving Pisa geweest; buitengewoon mooi. Sterkte met het 'laatste' stuk voor jullie beide, houd moed en zegen gewenst!

Jenne

Beste Bert,
Vandaag heb ik tijd genomen om jouw voettocht en bijbehorende verhalen tot me door te laten dringen. Grote bewondering heb ik voor je fysieke en mentale prestaties. Onvoorstelbaar dat je de finish al in zicht begint te krijgen. Ik herken in je woorden vooral ook de landschappen die ik ooit heb gezien en natuurlijk de prachtige stadjes, zoals Lucca. Maar wij deden er indertijd wel twee lange dagen in de auto over om daar te komen! Mooi om te lezen hoe je samen met Bea de trajecten bekijkt en afstemt.
De aandacht voor cultureel erfgoed op de PABO is zeker schraal, maar het goede nieuws is dat de nieuwe regering in wording o.a. een bezoek aan het Rijksmuseum voor scholen gaat verplichten. Wellicht een opmaat voor een soort renaissance op dit gebied. We gaan het zien. Ik wens je veel goeds tijdens de laatste etappes. Hartelijke groet.

Marleen

Bert, gefeliciteerd met je verjaardag! Een rustdag vandaag denk ik.
Weer een mooi verhaal over Italiaanse gewoontes. Nog ongeveer zes etappes te gaan?
Aan de ene kant misschien de laatste loodjes, aan de andere kant misschien ook niet.
Beide, sterkte en succes!

{{ reactie.poster_name }}

Reageer

Laat een reactie achter!

De volgende fout is opgetreden
  • {{ error }}
{{ reactieForm.errorMessage }}
Je reactie is opgeslagen!